Stellenbosch. – Prof. Bassey Antia van die Universiteit van We-Kaapland (UWK) het Donderdag in Stellenbosch nuwe insig oor die veeltaligheidskwessie in die onderrigveld gegee.

Antia, hoof van die linguistieke departement by die Universiteit van Wes-Kaapland, het by Stellenbosch Universiteit (SU) sy stem dik gemaak oor hoe belangrik dit is dat studente se kennis getoets moet word in hul huistaal.

Volgens Antia, is die meeste taalkwessies se probleme gegrond op veeltaligheid wat nie vir studente aangebied word nie. Hy stel voor dat taal as ’n hulpbron en instrument gebruik word vir toegang tot kennis, eerder as net ’n kommunikasiemedium.

Antia fokus hoofsaaklik op die onderrig van matriek- leerlinge.

“’n Vraestel wat nie in jou moedertaal is nie, toets nie die student se kennis regverdig nie. Dus word die student se potensiaal nie ten volle geakkommodeer en ontwikkel nie,” sê Antia.Volgens hom kan die student vrae beter beantwoord as hy dit in sy huistaal kan formuleer, want dit is ’n makliker proses op kognitiewe vlak.

“As jy nie die student akademies akkommodeer nie, word die evaluering van die student se kennis verhinder,” sê hy.

Antia spreek die kwessie aan of matriekvraestelle in Suid-Afrika ook in ander tale beskikbaar moet wees. Hy bevraagteken gepubliseerde studies wat beweer dat ander tale nie geskik is om matriekvraestelle in te publiseer nie.

“Om inligting in ’n ander taal as jou huistaal te verkry, vorm ’n nadeel vir die student en sy akademiese kennis,” sê hy.

Dr. Ludwig F. Punt, kurrikulumbestuurder van die Metropool Noord- onderwysdistrik, sê dat dit ideaal sal wees as alle studente hul onderrig in hul huistaal kan kry, maar daar is nog te veel nadele in die implimentering daarvan.

“Daar is wel enkele skole wat huistaalonderrig op grondslagfase gee, maar dan slaan die onderrigtaal oor na Engels. Hierdie proses veroorsaak dat die kind taalkundig baie deurmekaar is,” sê Punt.

Volgens Punt is een van die grootste probleme dat ander Afrika-tale nie oor genoeg vakterminologie beskik om suksesvol daarin te onderrig nie.

“Daar is byvoorbeeld in wiskunde nie woorde in Xhosa wat gebruik kan word nie,” sê hy.

Dit is volgens hom onmoontlik om in al die Suid-Afrikaanse tale onderrig te gee en matriekvraestelle te laat skryf, omdat daar net nie genoeg hulpbronne in daardie tale is nie: “Daar is onder meer nie genoeg onderwysers om elkeen in sy moedertaal te onderrig nie.”

Punt noem dat kandidate wie nie Afrikaans of Engels as huistaal het nie, in die afgelope matriekeksamens “met ’n 5 %- taalkompensasie gehelp is”.

’n Opmerklike verandering wat deesdae al hoe meer kop uitsteek, is dat ouers verkies om hul kinders in Engels te laat onderrig  en om Xhosa eerder net as ’n huistaalvak te neem. Die rede hiervoor, volgens Punt, is dat Engels ’n meer toeganklike taal in die akademiese wêreld is en ook meer voordelig is vir die kind se toekoms. As gevolg daarvan is daar sprake dat kinders van die grondslagfase af in slegs Engels of Afrikaans gaan onderrig word, sodat hulle die basis van wetenskaptaal eerder in Engels of Afrikaans kan leer.

Die oplossing vir Punt se waarnemings is volgens Antia dat die onderrigstelsel ’n goeie demonstrasie van kognitiewe voordele van veeltaligheid benodig wat die verhouding tussen die student se kennis-evaluasie en taal kan vasstel.

“Die student moet verkieslik meer as een taal as ’n vak neem, maar op grond van hul kennis in velde soos wetenskap wat evalueer word, is dit belangrik om die student tot sy volle kennispotensiaal te ontwikkel,” sê hy.

Antia se kern vraag wat hy by die gehoor laat, is dat ’n mens jouself ten alle tye moet vra: “Sal ek my kennis sodoende kan verbeter?” En is waarop ’n suksesvolle generasie se toekoms gebaseer word. – Bea Lingenfelder

(Foto: Bea Lingenfelder)

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s